زخم پای دیابتی، عفونت استخوان و عفونت بعد از عمل
زخمی که خوب نمی‌شود، پایی که در دیابت قرمز و داغ شده یا دردی عمیق در استخوان، می‌تواند نشانهٔ عفونت باشد. این صفحه می‌گوید چه چیزهایی را باید زود نشان داد، عفونت چگونه بررسی می‌شود و چرا درمان استخوان طولانی است.
چه چیزی را می‌گوییم؟
سه موضوع نزدیک به هم در این صفحه است: زخم پا در دیابت، عفونت استخوان، و عفونتی که بعد از عمل جراحی در محل برش پیدا می‌شود. وجه مشترکشان این است که باکتری از پوست یا زخم به عمق می‌رسد و درمان باید به همان عمق برسد.
زخم پای دیابتی. CDC می‌نویسد حدود نیمی از مبتلایان به دیابت مقداری آسیب عصب دارند، بیشتر در پا و ساق. حس لمس و درد کم می‌شود و زخم ممکن است بی‌درد بماند. CDC می‌گوید جریان خون ضعیف هم خطر زخم پا را بالا می‌برد. زخم عفونی‌شده بد خوب می‌شود و اگر به درمان جواب ندهد، CDC هشدار می‌دهد که حتی ممکن است قطع انگشت، پا یا ساق لازم شود.
عفونت استخوان (استئومیلیت). NHS آن را عفونتی دردناک در استخوان می‌داند که با درمان زودهنگام معمولاً خوب جواب می‌دهد، ولی تأخیر می‌تواند به آسیب ماندگار استخوان برسد. میکروب از زخم، شکستگی، جراحی یا زخم پا به استخوان می‌رسد. در دیابت، بریدگی‌های کوچکی که حس نمی‌شوند می‌توانند به استخوان برسند.
عفونت محل جراحی. CDC آن را عفونت در همان بخشی از بدن می‌داند که جراحی شده، و می‌نویسد ممکن است پوست، بافت، اندام یا وسیله‌ای که در بدن کاشته شده را درگیر کند. نشانه‌ها طبق CDC قرمزی و درد اطراف محل جراحی، خروج مایع کدر از زخم و تب است. درمان معمولاً آنتی‌بیوتیک است و به میکروب بستگی دارد، و بعضی بیماران به جراحی دوباره هم نیاز پیدا می‌کنند. NHS هم زخم جراحی را از عوامل خطر سلولیت (عفونت پوست) می‌داند.
چه کسی باید دیده شود؟
- هر کس دیابت دارد و زخم، تاول، میخچهٔ عفونی، یا ناخن فرورفته در پا دارد. CDC می‌گوید برای این‌ها تا نوبت بعدی صبر نکنید.
- پای قرمز، داغ یا متورم، شکستگی پوست، ترشح، یا درد جدید و بی‌دلیل. این‌ها نشانه‌هایی است که یکی از مراکز پادرمانی وابسته به NHS در بریتانیا برای مراجعهٔ فوری می‌شمارد.
- درد شدید، تورم، قرمزی و گرمای موضعی روی یک استخوان، یا تب بالا با حال بد. NHS برای عفونت استخوان وقت فوری پزشک را لازم می‌داند. اگر عفونت استخوان قبلاً داشته‌اید و نشانه‌ها برگشته، زود اقدام کنید.
- زخم جراحی که قرمز و دردناک‌تر می‌شود، مایع کدر از آن بیرون می‌آید، یا با تب همراه است. CDC می‌گوید در این حالت بی‌درنگ با پزشک تماس بگیرید.
- کسانی که دفاع بدنشان ضعیف است (شیمی‌درمانی، HIV) یا شکستگی و عمل اخیر دارند، که NHS در گروه پرخطر استخوان می‌آورد.
چگونه بررسی می‌شود؟
معاینه. محل زخم، عمق آن، گرمی و حس پا و نبض‌ها بررسی می‌شود.
آزمایش خون. NHS می‌گوید در عفونت استخوان آزمایش خون ممکن است درخواست شود.
تصویربرداری. عکس ساده، سی‌تی یا ام‌آرآی، بسته به محل و عمق. آنچه در بیمارستان انجام می‌شود در NHS آمده است و شامل نمونه‌برداری از استخوان هم می‌شود.
کشت. MedlinePlus می‌نویسد از زخم با سواب نمونه می‌گیرند و برای زخم عمیق‌تر ممکن است مایع با سرنگ یا بافت برداشته شود. اینکه نمونه از کجا و چگونه گرفته شود تصمیم پزشک است. قبل از رفتن، راهنمای نمونه و کشت را ببینید.
درمان در کل چگونه است؟
- آنتی‌بیوتیک. بر پایهٔ کشت و آنتی‌بیوگرام انتخاب می‌شود. NHS برای عفونت استخوان می‌گوید معمولاً ۴ تا ۶ هفته و در عفونت شدید تا ۱۲ هفته، گاهی در بیمارستان و گاهی در خانه. برای سلولیت ساده، حدود یک هفته و بهبودی ۷ تا ۱۰ روزه آمده است. هر دو منبع می‌گویند دارو را حتی با بهتر شدن حال کامل کنید. مدت و پایان آن با پزشک است.
- جراحی. NHS می‌نویسد گاهی برای تخلیهٔ چرک، برداشتن بافت یا استخوان آسیب‌دیده لازم می‌شود، و ممکن است بیش از یک بار.
- مراقبت از زخم. پانسمان و مراقبت موضعی زخم را پزشک یا پرستار مشخص می‌کند و با روش خانگی جایگزین نمی‌شود.
- کنترل بیماری زمینه‌ای. CDC در دیابت به نگه‌داشتن قند خون نزدیک هدف، ترک سیگار و تحرک اشاره می‌کند.
خودتان چه می‌توانید بکنید؟
- در دیابت، پا را هر روز نگاه کنید، حتی اگر حسی ندارید. CDC می‌گوید با آینه یا کمک دیگری کف پا را هم ببینید.
- پا را با آب ولرم بشویید، نه داغ. پا را در آب نخیسانید و بعد خوب خشک کنید. بین انگشتان کرم نزنید.
- پابرهنه راه نروید، حتی در خانه. کفش مناسب بپوشید و داخل آن را از نظر جسم خارجی نگاه کنید.
- ناخن را صاف بگیرید. میخچه و پینه را خودتان برنمدارید.
- دارو را خودسرانه شروع، قطع یا عوض نکنید. پمادها و پودرهای خانگی را بدون پرسیدن روی زخم نگذارید.
- دربارهٔ واکسن کزاز هم از پزشک بپرسید.
- Diabetes UK می‌گوید هر بیمار دیابتی سالی یک بار معاینهٔ پا داشته باشد.
کی فوری اقدام کنید؟
۱۱۵ یا اورژانس همین حالا: تب بالا یا لرز، گیجی، تنفس یا ضربان تند، رنگ‌پریدگی یا لکه‌های ارغوانی، سردی و عرق‌کردن پوست. NHS این‌ها را در سلولیت نشانهٔ عوارض تهدیدکنندهٔ جان می‌داند. در این حالت خودتان رانندگی نکنید و داروهایتان را ببرید. فهرست کامل در نشانه‌های فوری آمده است.
همان روز: زخم تازه یا قرمزی، گرمی، ورم، ترشح یا بوی بد در پای دیابتی. Diabetes UK برای نگرانی تازه مثل بریدگی یا تاول می‌گوید فوراً با پزشک یا تیم پای دیابتی تماس بگیرید. اگر به آنها دسترسی ندارید، همان روز به مرکز درمانی یا اورژانس بیمارستان بروید.
این صفحه برای آشنایی است و جای معاینه را نمی‌گیرد.
پرسش‌های پرتکرار
در دیابت، زخم کوچک پا را خودم درمان کنم؟
بهتر است نه. CDC می‌گوید تاول، زخم یا میخچهٔ عفونی را زود به پزشک نشان دهید، و میخچه و پینه را خودتان برنمدارید. دیابت می‌تواند حس پا را کم کند و زخم بی‌درد بماند، پس پا را هر روز نگاه کنید.
پایم درد ندارد ولی قرمز شده. مهم است؟
بله. Diabetes UK می‌گوید اگر دور تاول پوست قرمز دیدید، به پزشک مراجعه کنید، و برای هر بریدگی یا تاول تازه فوراً با پزشک یا تیم پای دیابتی تماس بگیرید. عصب آسیب‌دیده ممکن است درد را نشان ندهد. نبودن درد، نبودن عفونت را ثابت نمی‌کند.
چرا آنتی‌بیوتیک عفونت استخوان این‌قدر طولانی است؟
NHS می‌نویسد معمولاً چهار تا شش هفته و در عفونت شدید تا دوازده هفته دارو لازم است. مدت دقیق را پزشک بر پایهٔ نوع میکروب و پاسخ شما تعیین می‌کند. دارو را خودتان وسط راه قطع نکنید.
عمل جراحی لازم می‌شود؟
گاهی. NHS می‌گوید برای تخلیهٔ چرک، کم کردن فشار یا برداشتن استخوان آسیب‌دیده ممکن است جراحی لازم شود. اینکه در مورد شما لازم است یا نه، بعد از معاینه و تصویربرداری روشن می‌شود.
بعد از عمل جراحی چه علامتی یعنی عفونت؟
NHS در مورد سلولیت می‌گوید پوست دردناک، داغ و متورم می‌شود و گاهی علائم شبیه آنفلوانزا همراه است، و درمان زودهنگام جلوی شدت‌گرفتن آن را می‌گیرد. CDC برای عفونت محل جراحی قرمزی و درد اطراف زخم، خروج مایع کدر و تب را می‌شمارد و می‌گوید فوراً با پزشک تماس بگیرید. هر قرمزی گسترده، ترشح، گرمای موضعی یا تب بعد از عمل را همان روز به پزشک نشان دهید.
گام اول، یک گفت‌وگوی آرام.
برای نوبت به صفحهٔ نوبت بروید یا با پشتیبانی صحبت کنید. در هر دو حالت، کنار شما هستیم.